18e eeuw chronologisch

chronologische gebeurtenissen in de 18e eeuw die van invloed zijn op het leven van de familie

Wordt aangevuld. Laatste wijziging 24 februari 2018.

1701 Huissen gaat tot het koninkrijk Pruissen behoren.
1701 Begin van de Spaanse Successieoorlog. Nadat Karel II van Spanje een jaar eerder kinderloos overlijdt, ontstaat een strijd om de troonopvolging tussen Spanje, Frankrijk en een coalitie van het Koninkrijk Groot-Brittanië, de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden, de hertog van Savoie en de koning van Portugal.
1711 – maart De Betuwe overstroomt.
1713 – 25 februari Frederik I van Pruissen overlijdt te Berlijn. Frederik Willem I volgt hem op. Omdat hij zich in het bijzonder toelegt op versterking van het leger wordt hij later de “soldatenkoning” genoemd. Overigens zorgt hij ook voor invoering van beter beheer van het land, onderwijs en wetenschapsbeoefening.
1713 – 11 april Eind van de Spaanse Successieoorlog (1701-13), die in Utrecht aan de onderhandelingstafel wordt beslecht en bekend staat als de Vrede van Utrecht. Resultaat is een herverdeling van Europa tot een nieuw machtsevenwicht. Engeland versterkt hierbij zijn macht op zee ten koste van de Verenigde Provincieën.
1715 – september Belasting die eerder aan de Kleefse steden toekomt wordt nu staatsbelasting. De Kleefse “Regierung” int vanaf nu de belasting op de handel in wijn, vlees, tabak, meel en graan.
1716 De burcht van Huissen wordt gesloopt.
1723 Pruissen sluit een Postverdrag met de vorsten van Thurn en Taxis tot Wesel. Hierdoor rijdt vanaf dan twee keer per week een postkoets van Holland over Wesel naar Emmerich en van Geldern naar Xanten. Vanuit Xanten is aansluiting via Kleef naar Wesel.
1733 Frederik Willem I voert de dienstplicht in Pruissen in.
1737 – juli Frederik Willem I, Koning van Pruissen, en zijn zoon Frederik bezoeken het Kleefs gebied en verblijven op slot Moyland te Wesel.

Schloss_Moyland_Panorama_GD_1

Slot Moyland te Wesel

1739 Vanaf dit jaar moet de correspondentie met de Pruisische overheid in Berlijn in het Hoogduits gevoerd worden. De voertaal blijft echter in “het Kleefse” inclusief allerlei enclaves, waaronder Huissen en Malburgen, nog lang het Kleverlands dialect.
1740 – 31 mei Frederik Willem I overlijdt te Potsdam.
1740 – 24 december Ernstige overstroming van de Overbetuwe en de Tielerwaard.
1741 De arts Johann Heinrich Schütte ontdekt een ijzerhoudende bron op de Springenberg bij Kleef. Vanaf dan ontwikkelt de stad zich als een kuuroord.
1756 – 15 mei Begin van de Zevenjarige Oorlog (3e Silezische Oorlog). Aan de ene kant Pruisen, Groot-Brittannië en Hannover (ook wel de geallieerden). Aan de andere kant het Russische Rijk, Oostenrijk, Zweden, Saksen en Frankrijk.
1757 – maart Kleef en omgeving wordt door vijandige franse legereenheden bezet en geannexeerd. Leden van de Kleefse regierung en Kriegs- und Domänenkammer vluchten naar elders. De bezetting duurt tot 1763. Gedurende deze 7 jaar wordt Kleef bestuurd door een Oostenrijkse commissie.
1758 – juli Rijn en IJssel overstromen, zoveel als “in dit saysoen, zedert 105 jaren niet gebeurt was”.
1762 Het geannexeerde Kleefs gebied wordt bevrijd en komt weer onder Pruisisch gezag.
1763 – 10 februari Einde van de Zevenjarige Oorlog, met de Vrede van Parijs. Een half miljoen mensen hebben in die 7 jaar het leven gelaten en de Pruisische bevolking is volledig berooid.
1763 – 9 juni Koning Frederik II van Pruissen arriveert in Wesel. Hij wordt daar plechtig ontvangen. Na de lunch roept de Koning directeur Meyen van de Kleefse Kriegs- und Domänenkammer bij zich. Meyer moet hem de boeken laten zien. De Koning is ontevreden over de financiën en stuurt hem weg met de mededeling dat hij ze “umzuarbeiten” moet. Vervolgens heeft de Koning een lang gesprek met de heer Roden, voormalig Kriegsrath, over het vaststellen van de oorlogsschade in de verschillende Kleefse steden en over het ondersteunen van de hulpbehoevenden in Westphalen. Hij draagt Roden op binnen enkele dagen met een gedetailleerd verslag bij hem terug te komen in Kleef.
1763 – 10 juni Koning Frederik II reist van Wesel naar Crefeld, waar hij plechtig ontvangen wordt en onderdak vindt in de woning van de Commerzienrath von der Leyen. Direct na zijn aankomst stijgt de Koning te paard om met zijn gevolg het slachtveld bij Crefeld te bezoeken. Daarna bekijkt hij de tuin van de Commerzienrath, zijn zijdefabriek en winkel en koopt er verschillende zijdestoffen. In de middag dineert hij bij de Commerzienrath.
1763 – 11 juni Koning Frederik II reist via Kempen, Geldern en Xanten naar Kleef, waar hij ’s avonds om half 8 aankomt en plechtig ontvangen wordt. Hij is vergezeld door de Prins van Pruissen, Hertog Ferdinand von Braunschweig, Generaal-Luitenant von Wylich, Generaal-Majoor von Bork en Oberst-Luitenant en Generaal-Adjudant Heinrich Wilhelm von Anhalt. De Koning rijdt de stad door, via de “Haag’schen Thor” naar landgoed Bellevue van Baron von Span, alwaar hij “kwartier neemt”. Hertog Ferdinand huist in de zogenaamde “Prinzenhof” in de stad en de Prins von Pruissen vlakbij de “Haag’schen Thor” bij Postcommissaris Schöppelnberg. De overige officieren betrekken verschillende woningen in de stad.
1763 – 12 juni De tweede dag van Koning Frederik II in Kleef. Hij is er druk met regeringszaken.
1763 – 13 juni De derde dag van Koning Frederik II in Kleef. Kriegsrath Roden meldt zich bij de Koning en overlegt het gevraagde verslag. De Koning is onder de indruk van Roden’s verslag en zegt 25.000 rijksdaalders ter ondersteuning toe. Daarna rijdt de Koning uit om stad en omgeving te bekijken. ’s Avonds wordt de stad verlicht.
1763 – 14 juni De vierde dag van Koning Frederik II in Kleef. De Koning maakt een voettocht naar Berg en Tal (niet Berg en Dal), een half uur gaans vanaf Kleef, waar hij het graf van Prins Johan Maurits van Nassau bezoekt.

mausoleum te Berg en Tal bij Kleef van Prins Johan Maurits

Mausoleum te Berg en Tal
Johan Maurits van Nassau

1763 – 15 juni Koning Frederik II vertrekt uit Kleef onder plechtige uitgeleide naar Xanten, waar de Koning de “Capitelskirche” bekijkt en daarna doorreist naar Lipstadt. In beide plaatsen wordt de Koning plechtig ontvangen.
1764 Goch wordt aangesloten op de route van de postkoets. Voor Kleef naar Goch staat drie uur (hoogstens 15 km). En van Goch naar Geldern staat 4 uur (25 km).
1764 James Hargreaves vindt in Engeland de Spinning Jenny uit. Dit spinapparaat heeft acht spoelen en kan zestien draden tegelijk spinnen. Het zorgt voor veel meer nieuwe technische ontwikkelingen.
1775 In Engeland maakt James Watt zijn eerste goed werkende stoommachine en verkrijgt daar patent op.
1781 – 28 januari Dijkdoorbraken bij Wamel, Ochten en Bemmel.
1784 – maart Dijkdoorbraken van de Maas en de Waal in de Bommeler- en Tielerwaard en de Nederbetuwe.
1794 – 19 oktober Franse revolutionaire troepen trekken Kleef in.
1799 – eind februari De Betuwe is rampgebied door ernstige watersnood.

Reacties zijn uitgeschakeld.